Genç yaşta kalbi duranlar artıyor: Bu sessiz tehlike ihmal edilmemeli
Kalp sorunları sadece ileri yaşla sınırlı değil. Son yıllarda gençler arasında da ani kalp ölümleri dikkat çekiyor. Uzmanlar, çoğu zaman fark edilmeyen kalp hastalıklarının erken belirtilerinin göz ardı edilmemesi gerektiğini, risk altındaki kişilerin düzenli kontrollerle korunabileceğini vurguluyor.
Kardiyoloji Uzmanı Dr. Gülay Özkeçeci, ani kalp ölümlerinin tıbbi literatürde nasıl tanımlandığını şöyle açıkladı: “Olayın tanığı varsa belirtilerin başlamasından 1 saat içinde, tanık yoksa kişinin son görülmesinden sonraki 24 saat içinde meydana gelen kalp kaynaklı doğal ölümler ani kalp ölümü olarak kabul edilir. Her yaşta görülebilir, sıklığı yaş ilerledikçe artar.”
Dr. Özkeçeci, “Bebeklik ve çocuklukta 100 binde 1 vaka görülürken, orta yaşta 100 binde 50’ye, 80’li yaşlarda 100 binde 200 vakaya kadar yükselir. 40 yaş üstünde çoğunlukla kalp krizi veya damar hastalıkları öne çıkarken, gençlerde ani ölümler genellikle ritim bozukluklarından kaynaklanır ve çoğu genetik geçişlidir” dedi. Genetik kalp hastalıkları bazen yapısal bozukluklara yol açıyor. Özkeçeci, “Yapısal bozukluklar kan akışını etkiler, yapısal olmayanlar ise kalbin elektriksel sistemindeki kusurlardan kaynaklanır ve ölümcül ritim bozukluklarına neden olabilir” açıklamasını yaptı.
“Anabolik steroid gibi bazı hormon ve ilaçlar da kalp kasını kalınlaştırarak ani ölümlere sebep olabilir” uyarısında bulunan Özkeçeci, özellikle gençlerin performans artırmak için yüksek doz kullanımlarından kaçınması gerektiğini belirtti. Ani kalp ölümünden önce bazı belirtiler ortaya çıkabiliyor. Dr. Özkeçeci, “Egzersiz veya koşu sırasında, ani heyecan ya da korkuda açıklanamayan bayılmalar, göğüs sıkışması, çarpıntı, göz kararması dikkatle değerlendirilmelidir” dedi.
Ailede 50 yaş altında açıklanamayan ani ölüm, erken kalp krizi veya boğulma öyküsü varsa gençler birinci derecede risk altında. Düzenli EKG, ekokardiyografi ve gerektiğinde genetik testler hayat kurtarabilir. Profesyonel veya amatör spor yapacak gençler de mutlaka kardiyoloji kontrolünden geçmeli.
Ani kalp ölümlerinde ilk dakikalar çok kritik. Dr. Özkeçeci, “Gençlerde bu ölümleri önlemenin en güçlü yolu belirtileri tanımak, aile geçmişini bilmek ve kalbi düzenli kontrollerle korumaktır. Temel yaşam desteği eğitimleri yaygınlaştırılmalı” dedi. Özetle, gençlerde kalp sağlığı ihmal edilemeyecek kadar ciddi bir konu. Her bayılma, göğüs sıkışması veya çarpıntı ihmal edilmemeli; riskli durumlarda zaman kaybetmeden doktora başvurulmalıdır.