Döküm Demir Tencere Demir Eksikliğini Giderir mi? Uzmanı Uyardı: Tedavi Yerine Geçmiyor
Döküm demir tava ve tencerelerde pişirilen bazı yemeklerin demir içeriği artabiliyor. Ancak İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Gulnar Zeynalova, bu yöntemin demir eksikliğini tek başına ortadan kaldırmayacağını belirterek sosyal medyada yayılan iddialara karşı uyardı.
Döküm demir kaplarda pişirme sırasında yiyeceğe belirli miktarda demir geçebiliyor. Dr. Gulnar Zeynalova, bu miktarın yemeğin asit oranına, pişirme süresine ve sıcaklığa göre değişebileceğini söyledi. Özellikle domates gibi asidik gıdalarla hazırlanan yemeklerde demir geçişinin daha fazla olabileceği belirtiliyor. Döküm tencereden yemeğe geçen demirin miktarı sabit değil ve kişinin günlük demir ihtiyacını karşılamaya yetmeyebilir.
Bu nedenle demir eksikliği veya demir eksikliği anemisi bulunan kişilerin yalnızca pişirme kabını değiştirerek tedavi olmaya çalışmaması gerekiyor. Eksikliğin nedeninin belirlenmesi ve gerektiğinde doktor kontrolünde uygun tedavinin planlanması önem taşıyor.
Bitkisel kaynaklı demirin vücutta kullanılmasını artırmak için C vitamini içeren besinlerden yararlanılabiliyor. Mercimek, nohut, kuru fasulye veya yeşil yapraklı sebzelerin yanında biber, limon, domates ya da başka C vitamini kaynakları tüketmek demir emilimini destekleyebiliyor. Çay ve kahvede bulunan bazı bileşenler özellikle bitkisel kaynaklı demirin emilimini azaltabiliyor. Bu nedenle demir açısından zengin öğünlerin hemen ardından çay veya kahve tüketmek yerine araya zaman koymak daha uygun bir tercih olabiliyor. Demir takviyesi kullanan kişilerin ise ilacın kullanım saatini doktor veya eczacı önerisine göre planlaması gerekiyor.
Demir eksikliğinde halsizlik, çabuk yorulma, baş dönmesi, konsantrasyon güçlüğü ve efor sırasında nefes darlığı görülebiliyor. Ancak bu belirtiler yalnızca demir eksikliğine özgü olmadığı için tanının uygun kan testleri ve hekim değerlendirmesiyle konulması gerekiyor. Kırmızı et ve bazı hayvansal gıdalarda bulunan hem demir, vücut tarafından daha kolay emilebiliyor. Kurubaklagiller, yeşil yapraklı sebzeler ve bazı tahıllar da demir açısından önemli bitkisel kaynaklar arasında yer alıyor. Gebeler, çocuklar, yoğun adet kanaması yaşayanlar, sık kan bağışlayanlar ve vejetaryen ya da vegan beslenen kişilerde demir düzeylerinin gerektiğinde kontrol edilmesi önem taşıyor.
Dr. Gulnar Zeynalova, döküm demir kapların bazı yemeklerde demir miktarını artırabileceğini ancak bunun demir eksikliği tedavisinin yerine geçmeyeceğini vurguladı. Demir eksikliği saptandığında asıl önemli nokta, eksikliğin neden ortaya çıktığını belirlemek ve tedaviyi buna göre planlamak.