Bu yıl en iyi kasırga tahmini yapay zekadan geldi! Bir ilk...
30 Kasım’da sona eren 2025 Atlantik kasırga sezonu, yapay zekanın artan yeteneklerini gözler önüne serdi. ABD Ulusal Kasırga Merkezi (NHC), Google DeepMind tarafından geliştirilen bir yapay zeka modelini kullanarak, özellikle hızlı şiddetlenme ihtimali olan kasırgaları önceden tahmin etmede önemli bir adım attı. Uzmanlara göre, meteoroloji tahminlerinde yeni bir dönem başlıyor.
Haberin Devamı
ABD’de 2025 kasırga sezonunda tahminlerin en başarılısı, yapay zekadan geldi.
HIZ VE DOĞRU TAHMİN
ABD Ulusal Kasırga Merkezi (NHC) bu sezon, Google DeepMind tarafından geliştirilen yapay zeka modellerini kullandı.Bu yapay zeka modeli, kasırgaların şiddetindeki ani ve tehlikeli artışları, yani "hızlı yoğunlaşmayı” geleneksel modellerden çok daha erken ve isabetli tahmin etti.
Haberin Devamı
YAPAY ZEKANIN ÖNE ÇIKAN BAŞARISI: BİR İLK
DeepMind modelinin en çarpıcı başarısı Melissa Kasırgası’nda yaşandı. Kasırganın Jamaika’yı en şiddetli seviye olan Kategori 5 ile vuracağını, tam üç gün önce yüksek bir kesinlikle bildirdi. Bu tahmin, meteoroloji tarihinde bir ilke de işaret ediyor. NHC, bir kasırganın henüz Kategori 1 seviyesindeyken, Kategori 5’e dönüşeceğini ilk kez bu kadar erken ve net öngörmüş oldu. Son yıllarda geleneksel modellerle yapılan tahminler büyük oranda daha isabetli hale geldi. Ancak, özellikle hızlı yoğunlaşmayı öngörmekte geride kalıyordu. İklim değişikliği sebebiyle hızlı yoğunlaşmayı tahmin etmek giderek daha kritik bir görev haline geliyor.
GELENEKSEL MODELLER
NHC'den Wallace Hogsett'e göre, tahmin uzmanları yapay zeka modellerinin çıktılarına güvenmeye gittikçe daha fazla alışıyor, ancak bu modellerin iç işleyişi geleneksel modeller kadar iyi anlaşılmış değil.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
Geleneksel modeller fizik yasalarına dayanıyor ve atmosferdeki ısı, nem, rüzgâr ve diğer unsurların nasıl hareket edip etkileşime girdiğini simüle etmek için karmaşık matematiksel denklemler kullanıyor. NHC'nin uzun süredir tercih edilen araçları olan Avrupa Modeli (European Model) ve Amerikan Küresel Tahmin Sistemi (GFS), bir tahmine ulaşmak için saatler alıyor ve güçlü süper bilgisayarların kullanımını gerektiriyor. Buna karşın yapay zeka modelleri, sıradan bir bulut sisteminde, hatta güçlü bir masaüstü bilgisayarda bile, sadece dakikalar içinde çalıştırılabilir.
"Kara Kutu"
NHC’nin eski şube müdürlerinden James Franklin yaptığı analizde Google DeepMind modelinin, sezon boyunca hem rota hem de şiddet tahminlerinde diğer tüm bilgisayar modellerinden daha iyi performans gösterdiğine dikkat çekti. Ancak buna rağmen Franklin temkinli olunması gerektiğini vurguladı. "Bu yeni bir araç ve bazı açılardan, Avrupa ya da Amerikan (GFS) modellerini kullanmaktan daha zor bir araç," dedi. Bunun nedeni, onun gibi tahminciler için yapay zeka modellerinin bir "kara kutu" olması.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
UZMANLARIN GÖRÜŞLERİ
Franklin, " Geçmiş verilerdeki kalıplara dayanıyor. Fizik yasalarına bağlı değil.” diyerek yapay zekanın geçmiş verilerde bulduğunu düşündüğü herhangi bir sonucu, nihai tahminmiş gibi sunabileceğine dikkat çekti. NHC’den kıdemli kasırga uzmanı John Cangialosi ise tahmin yöntemlerinin kendi 20 yıllık kariyerinde gördüğü en hızlı değişim döneminden geçtiğini belirtti. Ancak yapay zeka modellerinin fizik tabanlı geleneksel modellerin yerini alacağını düşünüyor. Ayrıca insanların bu alanda işlerini elinden alacağı fikrine de katılmıyor.